Spis z natury w 2026: wzór, terminy i zmiany dla firm w Katowicach

Firmy prowadzące podatkową księgę przychodów i rozchodów mają obowiązek sporządzenia remanentu co najmniej dwa razy w roku. Od 2026 r. obowiązują przy tym zmienione zasady dotyczące podpisywania dokumentu. Wyjaśniamy, kto musi zrobić spis z natury, co musi zawierać i jak prawidłowo ująć go w księdze.

Kto musi sporządzić remanent i kiedy?

Obowiązek dotyczy każdego przedsiębiorcy prowadzącego PKPiR, niezależnie od branży i skali działalności. Spis z natury sporządza się obowiązkowo:

– 1 stycznia każdego roku podatkowego
– 31 grudnia każdego roku podatkowego
– w dniu rozpoczęcia działalności
– przy zmianie składu spółki lub proporcji udziałów
– przy likwidacji firmy

Wiele firm pomija remanent na 1 stycznia, traktując go jako zbędną formalność. Traktowanie go w ten sposób to błąd, który może skutkować zakwestionowaniem rozliczenia podczas kontroli skarbowej.

Co musi zawierać spis z natury – elementy obowiązkowe

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie prowadzenia PKPiR (§ 25 ust. 2) precyzuje, co musi znaleźć się w dokumencie:

– imię i nazwisko właściciela lub nazwa firmy
– data sporządzenia
– numer kolejny pozycji
– szczegółowy opis towaru lub składnika majątku
– jednostka miary i ilość
– cena jednostkowa w złotych
– wartość (ilość x cena jednostkowa)
– klauzula zamykająca: „Spis zakończono na pozycji…”
– podpis właściciela lub wspólników

Od 2026 r. nie ma już obowiązku dodatkowych podpisów osób towarzyszących przy liczeniu. Właściciel lub wspólnicy podpisują sami; wymóg świadków znika z przepisów.

Spis obejmuje towary handlowe, materiały podstawowe i pomocnicze, półwyroby, produkcję w toku, wyroby gotowe, braki i odpady. Środki trwałe i wyposażenie do remanentu nie wchodzą.

Jak wycenić remanent i wpisać go do PKPiR?

Towary handlowe i materiały wyceniamy według ceny zakupu albo ceny rynkowej z dnia sporządzenia spisu, przyjmując niższą z tych dwóch wartości. Wyroby własne wycenia się według kosztów wytworzenia, a odpady szacunkowo, z uwzględnieniem ich faktycznej użyteczności.

Gotowy remanent wpisujemy jako ostatnią pozycję roku w kolumnie 17 PKPiR (zmiana od 2026 r.; wcześniej kolumna 15). Ta sama kwota automatycznie staje się remanentem otwarcia na 1 stycznia kolejnego roku.

Remanent końcowy wpływa bezpośrednio na wysokość podatku dochodowego: wyższy remanent = wyższy dochód do opodatkowania. Dla przedsiębiorców z Katowic i Śląska rozliczających się na zasadach ogólnych lub podatku liniowym różnica potrafi być odczuwalna, szczególnie gdy wartość zapasów zmienia się dynamicznie w ciągu roku.

Spis z natury można sporządzić samodzielnie, ale błąd w wycenie lub pominięty element może skutkować problemami podczas kontroli. Tax-Net to biuro rachunkowe Katowice z ponad 20-letnim doświadczeniem w obsłudze firm z całego Śląska. Jeśli potrzebujesz wsparcia przy remanencie, nasz zespół jest do dyspozycji. Obserwuj nas na LinkedIn, gdzie regularnie publikujemy praktyczne wskazówki dla przedsiębiorców.